"Chciałbym, żeby moje płótna najlepsze były w Polsce, żadne Ameryki, żadna Francja mnie nie kuszą".
Z listu Józefa Czapskiego do Jana Cybisa

Kalendarium – Wystawy i sesje naukowe

Wystawy za życia Józefa Czapskiego

1930 – Wystawa  w Galerii Zak na Place St. Germain–des Prés w Paryżu. Wystawie patronowała Lily Pastré. Wspólna wystawa kapistów.

1931 – Wystawy kapistów w Galerie Moss w Genewie i w  grudniu w Warszawie – w Polskim Klubie Artystycznym ,,Polonia”.

1932 – Wystawa indywidualna w Galerie Vignon w Paryżu.

23.03.-15.04. 1934 – Wystawa kapistów w Instytucie Propagandy Sztuki w Warszawie. Czapski wystawia 21 obrazów.

1935 – Józef Czapski bierze udział w wystawie inauguracyjnej  „Salon 35” w Poznaniu oraz w wystawie „Zwornika” w Belgradzie. Prace pokazują tam też: Jan Cybis, Zygmunt Waliszewski, Hanna Rudzka – Cybisowa, Kazimierz Mitera.

1936 – Wystawa rysunku w salach Związku Zawodowego Polskich Artystów Plastyków w Warszawie.

1937 – Bierze udział w „Salonie 35” w Poznaniu (nagroda), w Salonie Malarskim w Instytutu Propagandy Sztuki w Warszawie (nagroda). Uczestniczy także w wystawie w Paryżu – otrzymuje tutaj brązowy medal; prezentuje prace w Salonie Wiosennym w Pałacu Sztuki TPSP we Lwowie.

1938 – Udział w wystawach: w X Salonie Malarskim w Warszawie,  w wystawie Inauguracyjnej w Domu Plastyka w Krakowie, w Salonie 35 w Poznaniu i w Polskim Pawilonie na Międzynarodowej Wystawie Sztuki w Pittsburgu.

1939 – Bierze udział w wystawie „Martwa natura w malarstwie polskim” w Instytucie Propagandy Sztuki w Warszawie.

15.02. 1943 – W sali Instytutu Brytyjskiego w Bagdadzie otwarta zostaje „Wystawa Artystów Plastyków Polskich Żołnierzy”. W Bagdadzie Czapski namalował kilka obrazów.

1949 r. – Wystawa w Paryżu. Informacje o niej znajdujemy w gazecie Nowy Świat, z 7.03. 1950 r. , gdzie czytamy: „Józef Czapski jest wielce utalentowanym artystą malarzem. W roku 1949 wznowił on w Paryżu swoje prace jako malarz. Urządzona w stolicy Francji wystawa cieszyła się wielkim powodzeniem”.

1951  – Pierwsza indywidualna powojenna wystawa w Galerie Motte w Genewie.

1952 –  Wystawy w Paryżu: 12.11 – 28.11 w Galerie M. Bénézit  i w Grabowski Gallery w Londynie.

1954 –  Wystawy w Grabowski Gallery w Londynie.

1955  – Wystawa w brukselskim Palais des Beaux-Arts.  Wystawa w Rio de Janeiro.

1956  – Wystawy w Galerii na rue Duserel w Amiens i w Grabowski Gallery w Londynie.

1957  – Wystawy w Muzeum Narodowym w Poznaniu i w Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie.

6 – 21 VI  1958 – Wystawa obrazów i rysunków w Galerie M. Bénezit w Paryżu; na niej był obecny m.in. Zbigniew Herbert

1960  – Wystawa w Grabowski Gallery w Londynie. Otrzymuje nagrodę malarską Fundacji im.. A. Jurzykowskiego.

1961 –  Wystawy w Sagittarius Gallery w Nowym Jorku i w Galerie Bénézit w Paryżu.

1962  – Wystawa w Toronto.

1964 –  Wystawy w Grabowski Gallery w Londynie i w Galerie Bénézit w Paryżu.

1966  – Wystawa w Galerie Motte w Genewie.

O planach wystawy w Galerie Motte tak pisał w liście (1965 r.) do Czapskiego Jerzy Stempowski:

„Myślę czasami z troską o Twojej projektowanej wystawie w genewskiej Galerie Motte. Szwajcarski rynek obrazów znajduje się w pełnym kryzysie. (…) Do obrazów  przychodzących z Paryża odnoszą się [kolekcjonerzy – przypis ES] podejrzliwie, podobnie zresztą jak do włoskich. Jest to skutek długiego panowania sztuki abstrakcyjnej. (…) Jedyna wystawa, która zgromadziła tu liczniejszą publiczność zawierała przeszło sto natur martwych zmarłego niedawno Morandiego.(…) Morandi jest przyjemny na oko, ale jego metafizyka jest jednostajna i nudna, nie budząca entuzjazmu. Nie wiem, czemu zawdzięcza swą sławę. Pani Dieneke jest zdania, że sprzedać coś w Genewie można mobilizując pewną ilość przyjaciół. Jest to jedyna reklama przekonywająca po doświadczeniach z abstrakcjonistami. Za Tobą przemawia Twój talent , jego oryginalność, Tego jeszcze nie widziano, co sugeruje myśl, że tak będą malowali w latach następnych. Ale aby to faire valoir, musiałbyś  być na miejscu i roztaczać Twój urok osobisty. Tak myśli pani Dieneke. Wydaje mi się, że ma rację. (w: Jerzy Stempowski „Listy”, Zeszyty Literackie, Warszawa 2000, s. 75-77).

1967  – Wystawa w Galerie Desbrière w Paryżu.

Tak o tej wystawie napisał w swoim dzienniku Maciej Morawski: * (źródło: Blog Macieja Morawskiego)

„17.12.1967 r. Wystawa Józefa Czapskiego. Wielki sukces. Pierwszy obraz zakupiła słynna amerykańska pisarka Mary McCarthy – to bardzo dobry znak. Wystawa ta bardziej jednolita, jakby dojrzalsza od innych. Józio nareszcie znalazł le plein de sa forme. „Jak określić wystawę? Jak zdefiniować to malarstwo? Formuła – naturalistyczny ekspresjonizm nasuwa się automatycznie: Kokoschka i Zola. Czuje się rzemiosło, długie lata pracy – wysiłku i nauki. Kontrast z obecnymi pseudo-genialnymi improwizacjami tysięcy malarzy ostatnich lat, tych malarzy, którzy w poniedziałek zaczynają malować, a w piątek wystawiają arcydzieła, mobilizując tym zręcznym trickiem reklamowym prasę. Sprzedają za milion płótno, które po dziesięciu latach – gdy minie czar reklamy, idzie na śmietnik. Józio we wspaniałej formie – jakże mi bliski.”

A w czerwcu 2011 r. notuje na swoim blogu:

„Ta moja notatka sprzed lat, nie budzi mego zachwytu. Nie dość uwydatniam fakt, iż Józio jest jednym z najlepszych, najciekawszych malarzy swej epoki. Dostrzegł to już w roku 1975 słynny Henry Chapier (patrz: „Le Quotidien de Paris” z 12.06.1975 r.) w artykule pt. „Czapski: Le destin Exemplaire du plus grand peintre polonais ». Artykuł nawiązuje do dzieła poświęconego Czapskiemu przez Murielle Werner-Ganebin („La main et l’espace”, L’Âge d’Homme, Lausanne 1975). Henry Chapier, który według opinii spotykanej tu „ma nosa”, umie dobrze przewidywać, jest zdania, ze z czasem CZAPSKI BĘDZIE MIAŁ SWĄ SALĘ W JEDNYM Z TUTEJSZYCH MUZEÓW. To samo uważał Kot Jeleński…”

(* Maciej Morawski – syn  Kajetana Dzierżykraj-Morawskiego, który po  cofnięciu uznania Rządowi RP na Wychodźstwie pozostał we Francji jako  – nienazwany tak zresztą oficjalnie –  „Ambasador Wolnych Polaków” – przedstawiciel polskiego ośrodka politycznego emigracji w Londynie).

1968  Wystawa w Grabowski Gallery w Londynie.

1970  – Wystawy w Grabowski Gallery w Londynie i w Galerie Desbrière w Paryżu (2.05. – wernisaż)

22.04. – 9.05.1971 –  Wystawa retrospektywna w Galerie M. Motte w Genewie.

1972  – Wystawa w Galerie Motte w Paryżu.

24.04 – 4.05.1974 – Wystawy w Galerie Lambert w Paryżu. Katalog „Józef Czapski”, ze wstępem Konstantego Jeleńskiego.

1974 – wystawa w Grabowski Gallery w Londynie.

1975  – Wystawa w Librairie-Galerie Galaxie w Paryżu.

9.11-11.12.1976 – wystawa w Galerie Melisa, 43 Rue de Bourg, Lozanna .  Jil Silbertsein wspomina: „Wiosną 1976 roku Dimitri ogłosił nam wielką nowinę: Józef Czapski ma wystawę w Lozannie. Miejscowa księgarnia i galeria, w zamian za brzęczącą monetę, zgodziła się udostępnić wnętrza. (…) Rezultat wystawy: sprzedany jeden nędzny rysunek. Klęska! (…) Richard, [ Aeschlimann – przypis redakcji] dotknięty do żywego niepowodzeniem wystawy lozańskiej, zabrał zignorowane przez publiczność obrazy i zawiózł je do siebie do Chebrex – małej szwajcarskiej miejscowości, gdzie znalazł lokal, w którym 14. grudnia 1976 roku zainaugurował z Czapskim galerię Plexus.

14.12.1976  – Wystawa w Galerie Plexus Barbary i Richarda Aeschlimannów w Chexbres. Inauguracja galerii. Sprzedano wówczas 27 obrazów – tak wspomina Jil Silbertsein.

1977  – Wystawy w Galerie Dédale w Genewie i w Librairie-Galerie Galaxie w Paryżu.

23.11 – 23.12. 1978  – Wystawa w Galerie Jean Briance w Paryżu, rue  Guénégaud

30.03.- 3.05.1979 – Wystawa w Galerie Plexus Barbary i Richarda Aeschlimannów w Chexbres

1980 – Wystawa w Genewie.

1981  – Wystawa w Galerie Jean Briance w Paryżu, rue  Guénégaud.

15.1o – 21.11. 1982 – Wystawa w Galerie Plexus Barbary i Richarda Aeschlimannów w Chexbres

21. 03 1985 – Józef Czapski uczestniczy z dziesięcioma obrazami w Paryskim Biennale, w olbrzymiej hali kompleksu La Villette. Tak wspomina to Konstanty Jeleński:

„(…) główny francuski komisarz wystawy przyjechał do Maisons-Laffitte, żeby wybrać trzy obrazy Czapskiego. Wyjechał, prosząc by wystawił ich dziesięć. Stanowi to konsekrację formalną,  którą można porównać w zakresie sztuk plastycznych z przełomowymi chwilami odkrycia przez Zachód Gombrowicza czy Miłosza”.

6.05- 28.06 1986 – Wystawa w Muzeum Archidiecezjalnym w Warszawie pt. Czapski. Malarstwo i rysunek.

1987 –  W liście do Andrzeja Wajdy w 1987 r. napisał Czapski:

„(…) dziś pakuję wszystkie moje obrazy do Szwajcarii, gdzie będę miał wystawę w końcu kwietnia. I jeżeli zdawało mi się, że już naprawdę zasłużyłem na odejście, to że ostatni etap mojego malarstwa, który teraz do Szwajcarii jedzie, z całą bezczelnością to mówię, jest najlepszy. Zdaje mi się, że ostatnie duże martwe natury w jakiś sposób osiągnęły moje marzenie największej prostoty: zaledwie chudy stolik, a na nim biały kubeczek i bladoniebieska szmatka. A jednocześnie dwa duże płótna, które są przeciwieństwem ekspresjonistycznym tamtych martwych: stary rozbity fotel, gdzie są kontrasty czerwonego granatu i bladej, prawie białej zieleni. No i jeszcze drugi obraz, też duży, w którym jest tylko jeden wielki szmat ostrożółtej materii toczący się do ziemi z tego samego marnego stolika. Ten zdaje się moim najlepszym obrazem”. [źródło: Zeszyty Literackie, 132 (2015)]

3.04 – 27.05. 1990   – Wystawa obrazów Józefa Czapskiego w Salonie Wystawienniczym BWA w Nowym Sączu przy ul. Jagiellońskiej 34;  potem wystawa przygotowana w Nowym Sączu została pokazana w  Galerii Kordegarda (czerwiec – lipiec) ; Wystawa w Muzeum Archidiecezjalnym w Warszawie – wernisaż 19 lutego.

30.06-15.09. 1990  –  Retrospektywna wystawa w Musée Jenisch w Vevey w Szwajcarii.

1991 – Wystawa „Dziennik Józefa Czapskiego” w Muzeum Narodowym w Poznaniu.  

1992  Wystawa „Józef Czapski. Malarstwo ze zbiorów szwajcarskich”, Muzea Narodowe w Krakowie, Poznaniu,  Warszawie.

Wystawy i sesje naukowe po śmierci Józefa Czapskiego:

26.05. – 28.05.1993 – sesja „Józef Czapski – życie i dzieło”, w czasie której odbyła się wystawa poświęcona Józefowi Czapskiemu (Biblioteka KUL) – wystawa prac Józefa Czapskiego (rysunki i obrazy): Muzeum „Zamek” – prezentacja filmów: „Czapski” Agnieszki Holland, „Wywiad z Józefem Czapskim” Andrzeja Wajdy.

10.10.1994-5.01.1995 – Wystawa w Galerii Instytutu Polskiego „Cybis, Czapski, Nacht – Samborski”.

3.04-19.05. 1996 – setna rocznica urodzin Józefa Czapskiego stała się okazją do otwarcia w Muzeum Narodowym w Krakowie wystawy „Wnętrze. Człowiek i miejsce. Józef Czapski ―w stulecie urodzin”, którą przygotowały Krystyna Zachwatowicz i Barbara Małkiewicz; w Międzynarodowym Centrum Kultury  w dniach 3.04 –  13.05 były eksponowane obrazy Czapskiego ze zbiorów rodziny Popiel de Boisgelin.

17.03 1997   – Katarzyna i Zbylut Grzywaczowie  zaprosili do swojej galerii Osobliwości na ul. Sławkowskiej 16 na wystawę „Szkice dziesięciu artystów”. Pokazano wówczas: 6 szkiców z listów pisanych przez Józefa Czapskiego do Stanisława Rodzińskiego Józefa Czapskiego, 5 szkiców ze szkicownika  z lat 70 -tych, oraz rysunki: „Kobieta w metrze” – tusz, kredki 1963 r.; „Uliczka” – ołówek, kredki; „W kawiarni”  – gwasz z lat 70 -tych;  „Medium” – olej, gwasz, 1976 r.; „Martwa natura”, pisak, 1988 r.  Wystawa trwała do końca kwietnia 1997 r.

1999 – Muzeum Narodowe w Szczecinie,  obrazy Józefa Czapskiego z kolekcji Wojciecha Fibaka

2000 – Wystawa prac Czapskiego z lat 1932-1989 , Muzeum Narodowe w Gdańsku – Oddział w Oliwie. „Józef Czapski  – widzenie życia”  miała miejsce w pałacu opatów w Oliwie.

24.05 – 30.09.2001  – Dawny Pałac Biskupów Krakowskich w Kielcach, „18 obrazów z kolekcji z kolekcji rodziny Popiel de Boisgelin”, komisarz wystawy: Elżbieta Jeżewska

17.03 – 22.04.2007  – w warszawskiej Zachęcie odbyła się wystawa prac  Józefa Czapskiego z kolekcji Richarda Aeschlimanna pt. „Józef Czapski. Wokół kolekcji Aeschlimanna”.

luty 2008 – Zachęta, Narodowa Galeria Sztuki  , wystawa „Portret, pejzaż, martwa natura: Od Siemiradzkiego do Czapskiego” Kolekcja Krzysztofa Musiała , kurator wystawy: Kurator Julia Leopold , projekt ekspozycji Grzegorz Rytel.  Od akademizmu aż po obrazy Józefa Czapskiego z lat 50. i 60. XX wieku, malarstwo i rzeźba tak znakomitych artystów jak: Olga Boznańska, Józef Czapski, Eugeniusz Eibisch, Julian Fałat, Wojciech Gerson, Wojciech Kossak, Józef Pankiewicz, Henryk Siemiradzki, Wojciech Weiss, Leon Wyczółkowski i Stanisław Wyspiański, artystów, którzy na stałe wpisali się w historię polskiej sztuki, a których dzieła wiążą się z najważniejszymi kierunkami w sztuce nowoczesnej, takimi jak impresjonizm, ekspresjonizm czy kubizm.

grudzień 2009 – styczeń 2010 – wystawa w Szwajcarii, «Joseph Czapski „vers soi et vers le monde”», Maison des Arts, Chexbres

2603.- 27.03.2013  – Wrocław, Instytut Historii Sztuki oraz  Instytut Filologii Polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego – sesja naukowa poświęcona twórczości malarskiej i pisarstwu  Józefa Czapskiego. Materiały z sesji zostały opublikowane w Kwartalniku Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego Quart, CZAPSKI / NUMER SPECJALNY – Nr 2(28)/2013

14.11 – 16.11.2014 –  w ramach  Chabag Festival w Chebrex wystawa „Joseph Czapski et ses amis”. Józef Czapski – Thierry Vernet – Floristella Stephani – R. Aeschlimann – JM Besson, Jean Jacques Simon.

styczeń 2015 – czerwiec 2016 – w salach Pałacu Prezydenckiego w Warszawie zaprezentowano obrazy z  Galerii Malarstwa Polskiego z kolekcji Muzeum Narodowego w Krakowie. Pokazano obrazy, które namalowali:   Józef Chełmoński, Adam Chmielowski, Józef Czapski, Edward Dwurnik, Aleksander Gierymski, Jan Lebenstein, Jacek Malczewski, Józef Mehoffer, Jan Stanisławski, Stanisław Witkiewicz, Witold Wojtkiewicz, Leon Wyczółkowski czy Stanisław Wyspiański. Prezydent Bronisław Komorowski podziękował Instytutowi Literackiemu w Paryżu, za przekazanie w formie depozytu  obrazu Józefa Czapskiego, odnalezionego na strychu Kultury. Pokazano także portret Czapskiego namalowany przez  Jana Lebensteina.

05.03 – 20.05 2015 – Rzeszów Muzeum Okręgowe, Wystawa „Nieznane dzieła z prywatnej kolekcji” , tutaj pokazano zdeponowany w muzeum obraz Józefa Czapskiego  Portret dziewczyny. Jego nostalgiczny portret ukazuje  „wykadrowaną”, osamotnioną, zmęczoną młodą osobę z dostrzegalną deformacją jej kształtów i otoczonych konturem mocnych plam barwnych.  Kurator wystawy: Maria Stopyra.

19.09.2015 – Sesja o Józefie Czapskim w Pałacu w Kurozwękach. Spotkanie zorganizowała prof. Gabrielle Dufour – Kowalska z Genewy, która niestety dwa tygodnie przed 19.09 zmarła.Uczestnicy sesji uczcili minutą ciszy organizatorkę tego kolokwium. W czasie sesji swoje wykłady wygłosili: Emanuel Dufour – Kowalski, prof. Stanisław Rodziński, prof. Irena Popiołek, prof. Paweł Taranczewski, Henryk Woźniakowski, Anna Baranowa, Krystyna Zachwatowicz- Wajdowa, Karol Tarnowski, Janusz Nowak. W czasie spotkania został wyświetlony film Emmanuela Dufour-Kowalski  „Joseph Czapski, un destin polonais” Paryż, 63 min. Sesję tłumaczyła Maria Rostworowska.

6.04 do 13.05. 2016 – „Józef Czapski (1896-1993). Malarz” – wystawa w Bibliotece Polskiej w Paryżu. 

22.04.2016 – uroczyste otwarcie Pawilonu Józefa Czapskiego w Krakowie, przy ul. Piłsudskiego 12, Muzeum Narodowe w Krakowie.

Tagged with:     , ,

O autorze /


Właścicielka strony www.jozefczapski.pl. Autorka tekstów na tej stronie. Od lat zajmuje się twórczością Józefa Czapskiego; przegląda archiwa. Odczytuje dzienniki. Copyright 2017 - Elżbieta Skoczek / Materiały umieszczone na stronie są chronione prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie tylko za zgodą autora.

Artykuły powiązane

Komentarz

O pisaniu biografii

"(...) starałam się docierać do istoty rzeczy każdego zagadnienia w przekonaniu, że zbliżanie się do prawdy i jawność są wymowniejsze i moralniejsze od przemilczeń, legend i niedomówień.


Ludźmi jesteśmy i tylko ludźmi ułomnymi choćby nas inni brali za aniołów - pisał Mickiewicz do przyjaciół – cytując Naśladowanie.

Maria Czapska, Szkice Mickiewiczowskie, Wstęp

Kontakt

Zapraszamy do kontaktu z redakcją